Lala Mustafa Paşa Külliyesi, Ilgın'ın çarşısında, Osmanlı veziri Lala Mustafa Paşa'nın yaptırdığı cami, han ve arastadan oluşan bir yapı topluluğudur. İstanbul'dan Hicaz'a giden hac yolu üzerindeki konaklama külliyelerinden biridir. TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre külliyenin vakfiyede sayılan yapıları ayaktadır; yalnızca caminin özgün şadırvanı günümüze ulaşmamıştır.
Neler görülür?
- Cami: Kesme taştan, tek kubbeli bir camidir; üç birimli bir son cemaat yeri vardır. Harim yaklaşık 16 × 17,30 metredir. İçeride barok üsluplu kalem işleri, ahşap minber ve müezzin mahfili, mukarnaslı mihrap; dışarıda on altıgen gövdeli minare görülür.
- Han: Yaklaşık 36 × 50 metrelik, beşik tonozlarla örtülü büyük bir yapıdır.
- Arasta: Yaklaşık 87 metre uzunluğunda, tonozlu dükkânların sıralandığı çarşı.
- Diğer bölümler: Sıbyan mektebi, imaret, iki bacalı fırın ve tabhâne odaları.Bugünkü şadırvan yenidir.
Kısa tarihçe
Caminin taç kapısındaki kitabe 984 (1576) tarihlidir; külliyenin vakfiyesi Aralık 1577'de düzenlendi. Hanın kitabesi yoktur, ancak orta odasındaki ocak konsolunda 992 (1584) tarihi bulunur; TDV İslâm Ansiklopedisi hanın muhtemelen bu yıl tamamlandığını belirtir. Külliyenin mimarı kesin olarak bilinmez: Bazı yayınlar Mimar Sinan'ı anar, ancak TDV İslâm Ansiklopedisi mimar adı vermez.
Lala Mustafa Paşa'nın Ilgın'daki vakıflarından olan ve külliyeden ayrı planlanan Lala Mustafa Paşa Hamamı, 20. yüzyılda üzerine yapılan bir sinema binasının altında kalmıştı. Kent meydanı düzenlemesi sırasında Aralık 2022'de kalıntıları ortaya çıktı ve Ocak 2023'te tescil edildi.
Ilgın Kaplıcası ayrı bir yapıdır
Ilgın'ın bilinen kaplıcası külliyenin parçası değildir; ilçe merkezinin dışındadır ve çok daha eskidir. TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre kaplıcanın bugün kadınlar kısmı olarak kullanılan bölümü 666 (1267–68) tarihlidir.
Ziyaret ederken
Cami ibadete açıktır; namaz vakitlerinde ziyaretten kaçının. Külliye için resmî bir ziyaret saati yayımlanmamıştır. Ilgın, Konya'daki Alâeddin Tepesi'nden yol ile yaklaşık 89 km (yaklaşık 1 saat 10 dakika) uzaklıktadır. Akşehir'e devam edecekseniz Nasreddin Hoca Türbesi ve Seyyid Mahmud Hayrânî Türbesi'ni de görebilirsiniz.
Kaynaklar
- TDV İslâm Ansiklopedisi, Lala Mustafa Paşa Külliyesi (Konya)
- Doğan, Lala Mustafa Paşa'nın Ilgın vakıfları (DergiPark, 2026)
- Akman, Ilgın'daki menzil külliyesi (DergiPark, 2022)
- TDV İslâm Ansiklopedisi, Kaplıca
Konum
Harita yükleniyor.
Haritayı OpenStreetMap'te açınLala Mustafa Paşa Külliyesi, şehir merkezindeki Mevlânâ Müzesi'ne kuş uçuşu yaklaşık 69 km uzaklıktadır.
Yakında neler var?
Yakındaki oteller
Mesafeler kuş uçuşudur; yürüme süreleri tahminîdir.
Sık sorulan sorular
Lala Mustafa Paşa Külliyesi nerede?
Lala Mustafa Paşa Külliyesi, Konya'nın Ilgın ilçesindedir. Adres: Fatih Mahallesi, Muhsin Yazıcıoğlu Caddesi, Ilgın / Konya. Şehir merkezindeki Mevlânâ Müzesi'ne kuş uçuşu yaklaşık 69 km uzaklıktadır.
Lala Mustafa Paşa Külliyesi kaç saatte gezilir?
Önerilen ziyaret süresi 45 dakika. En uygun zaman: Konya'dan Akşehir yönüne giderken ara durak olarak.
Lala Mustafa Paşa Külliyesi yakınında nerede kalınır?
Rehberimizdeki en yakın konaklama seçenekleri: Sahib Ata Termal Otel (2,3 km).
